Altını Çizdiklerim;
*Hasislik Allah’a güvensizliktir ve Allah’ın karşısında benlik iddiasında bulunarak ona şirk koşmaktır. Çünkü hasis fert, “Benim malım.”, “Benim gelirim.”, “Benim mülküm.” diyebilen kişidir. Halbuki her şey Allah’ındır. Bedenimiz bile bizim malımız değildir ve Allah’ın bize olan cömertliğinin ürünüdür.
*Mevlana şu nasihati yapar: Hal sahibi ol da söz söyle, söze düşkün olma.
*Allah’ın sıfatları arasında acelecilik sıfatı yoktur. Yüce Allah Kur’an’da birdenbire olgunlaşmak veya herşeyin en iyisine ani bir şekilde sahip olmak gibi ham hayallere kapılan insanları bile acelecilikten sakındırdığı halde nasıl olur da kendisi aceleci davranır?
*Ne var ki ilmimiz her devirde göreceli olarak az bir ilimdir. Kur’an’daki “Size ilimden az bir şey verilmiştir.” hükmü gereğince insanlık tarihinin kıyamete kadar geçecek olan hiçbir devresinde her şeyi bilmemiz mümkün olmayacaktır.
*Cenab-ı Hak, kulak ve gözden sonra gerçek bilgiye ulaşabilmenin üçüncü vasıtası olarak gönülden bahseder.
*Cüz’i irade bize Tanrı tarafından verilen istemek, niyet etmek ve kendi yolunu seçmek hürriyetidir.
*İnsan, Cenab-ı Hakk’ın yeryüzündeki halifesidir. Çünkü Allah’ın cami’ü-l ezdad (zıtları kendinde birleştiren varlık) olma özelliği, sadece insanda vardır. İnsanlar da tıpkı Cenab-ı Hak gibi hem rahmet (merhamet) hem de gazap (kızgınlık) özelliklerine sahiptir. Fakat insan denilmeye layık olan insan tıpkı Cenab-ı Hak gibi, rahmeti gazabını aşan varlıktır.
*Ledüni anlamda kadın, cinsiyet itibariyle ister dişi ister erkek olsun aklını nefsinin hükmüne tabi kılarak sırf nefs haline gelmiş varlıklardır. Recül ise cinsiyeti ister dişi ister erkek olsun aklını nefsine hakim kılmış insandır.
*Ruh, doğumu olmayan bir varlıktır.
*Elest’teki sınanışımız, sırf ruhi (gönüllere ait) bir denemeydi. Halbuki Deneme Cenneti’nde hem ruhumuz hem (bedensel isteklerimize yön veren) nefsimizle sınandık. Dünya’da ise hem ruh hem nefs ve hem de hikmet denemesine tabi tutulmaktayız. Çünkü elimizde hikmet kaynağı olan kitabımız vardır.
*Çok soyut ve çok genel gerçekleri ortaya koyan ilm-i ledün ilimler ağacının ortak kökü niteliğinde olan bir ilimdir.
*Aydınlık; Kur’an’da gündüz, iman, ilim ve nur kavramlarını ve karanlık ise gece, küfür ve cahillik kavramlarını açıklamak için kullanılmıştır.